ALMANYALILAR

Otobüs Yolcuları

Otobüs Yolcuları

Yerli filmler hakkında haddinden fazla haşin ve gaddar yazdığım söyleniyor. Ne kadar doğru bilmiyorum ama ben sanatçının toplumun her zaman birkaç adım önünde olduğunu bilen biri olarak ona farklı sorumluluklar ve görevler yüklüyorum, yerli yabancı diye de değerlendirmiyorum. Sanatçının görevi hayranlarını veya sanata ilgi duyanları geriye değil daha da ileriye götürmektir. Üç beş kurşun peşinde koşup sanat adına hiç bir işe yaramaz çalışmaları ona kakalamak değil. Memleketin bugün içinde bulunduğu durumlar gözönünde bulundurulduğunda sinemacısından şairine ne kadar ağırlıkları, ne kadar entelektüel derinlikleri olduğu hemen ortaya çıkar. Fazla söze ne hacet. Bu anlamda halkını kolaycılığa, kaderciliğie, salya sümük ağlamaya, umutlarını dışarıya bağlamaya, hak arama bilincinden yoksun bırakmaya alıştıran ve bir nevi mahkum eden her türden bir bok etmez sanatçı payına düşeni almalıdır. Bu anlamda ben adil olduğuma, halkına üç kuruşluk yararı olan yapıtları övmeye ama zarar vermiş şahısları da eserleri de teşhir etmeye devam edeceğim. Bunun bir sanatçı sorumluluğu ve insanlarımıza olan borcum olarak değerlendiriyorum. Yoksa kişilerle, bireylerle benim bir sorunum olamaz.

Gelelim filme. Bana tavsiye eden arkadaş da çok övmüştü bir bakıver diye. Baktım. Şimdi Kemal (Ayhan Işık) adında bir otobüs şoförü var. Yeşiltepe Mahallesi‘ne hem yeni taşınıyor hem de mahallenin bulunduğu hatta belediye şoförlüğü yapıyor. Mahallede bir inşaat şirketi aktif. Bildiğimiz inşaat mafyasının çırakları da denilebilir. Deprem yıllarında açıkça ortaya çıktığı gibi malzemenin her türlüsünden çalan karakterde tiplemeler. Şirketin tepesinde Mahmut (Atıf Kaptan) adında biri var. Zengin mi zengin ama bildiğimiz her zengin gibi de bir o kadar karaktersiz, erdemsiz, cesetler üzerinde yürüyen bir tip. Kızı Nevin (Türkan Şoray, 16 yaşında başladığı oyunculuktaki ilk filmi) üniversite öğrencisi ama okula utanç ve mahcubiyetten taksi veya bugünküler gibi görsüzlük yapıp özel şoförleri ile değil belediye otobüsü ile gidip geliyor. Kemal ile yakınlaşıp birbirlerine aşık oluyorlar. Zira son sınıf lise terk Kemal sadece belediye şoförü değil önce evsahibesinin hakkını arayan, daha öncesinde de mahallenin çocuklarına uçurtma yapan, doğal halk önderliği vasıfları gelişkin biridir. Mahalleliyi örgütler böylelikle vampir firmanın üstesinden gelirler. Tabii kanun ve nizamlar çerçevesinde. Senaryo Vedat Türkali‘ye ait diye mi bu film bu kadar övülüyor, Türkan Şoray‘ın ilk filmi ve ilk öpüştüğü film olduğu için mi ben anlamadım.

1.jpg

Filmde verilen sakat hak arama bilincinin bugün geldiği evreye bakın, mahalle baskısı ya da çukurlaşmış mahalleler. Kemal halkı okumaya, bilinçlenmeye, benzer firmalara karşı gelmeye, böylelerine meydanı boş bıraktıran siyasete itiraz etmeye çağırmıyor. Birleşin, ortak avukat tutun, adalet ve kanunlar bizden yana gibi uyduruk ve memleket gerçeğine yabancı ve uzak nasihatler veriyor. Filmde abartılı bir şekilde başarıp mutlu sona ulaşsalar da Yeşiltepe halkının bugün ne hallerde olduğunu tahmin etmek o kadar da zor değil. Dönemin en ciddi ve politik filmi olması sakatlıklarını da görmezden gelmemiz anlamına gelmemeli. O denli sınıf farklılıkları olan iki insan da ne bir araya gelebilir, ne de yerli sinemanın bilinçleri kör etmesi gibi gerçek hayatta evlenip dünya evine girebilirler.

1961 yılı yapımı Otobüs Yolcuları filmini Ertem Göreç yönetmiş. Senaryo Vedat Türkali. Bazı oyuncular Salih Tozan, Suna Pekuysal, Selahattin Yazgan, Ahmet Tarık Tekçe, Avni Dilligil, Reha Yurdakul, Asım Nipton, Renan Fosforoğlu, Mualla Sürer, Nezihe Güler, Müşerref Çapın, vs.

03.05.2019

2 Replies to “Otobüs Yolcuları”

  1. „Memleketin bugün içinde bulunduğu durumlar gözönünde bulundurulduğunda sinemacısından şairine ne kadar ağırlıkları, ne kadar entelektüel derinlikleri olduğu hemen ortaya çıkar.“ Yaşayın.

    Brecht, şöyle diyordu: “Demeyecekler: Karanlıktı o
    sıralarda günler, geceler/ Ama diyecekler: Bu ülkenin şairleri neden sessizdiler?”

    Saygımla!

    Gefällt 1 Person

Kommentar verfassen

Trage deine Daten unten ein oder klicke ein Icon um dich einzuloggen:

WordPress.com-Logo

Du kommentierst mit Deinem WordPress.com-Konto. Abmelden /  Ändern )

Google Foto

Du kommentierst mit Deinem Google-Konto. Abmelden /  Ändern )

Twitter-Bild

Du kommentierst mit Deinem Twitter-Konto. Abmelden /  Ändern )

Facebook-Foto

Du kommentierst mit Deinem Facebook-Konto. Abmelden /  Ändern )

Verbinde mit %s

Şeker Portalı

Portakallı Paylaşımlar

yedi orman

Yapraklarıma ve çiçeklerime, meyvelerime ve dallarıma, köklerime ve toprağıma doğru bir keşif yolculuğu.

Karikatüristan.Wordpress.com

Karikatür Alemi, Alemin Karikatürleri

Varlık Ergen

"ben kötüyüm bu düzen için ama değilim asla kötülük"

YARIŞBİLİMİ

Atyarışı ve İstatistiğin buluştugu yer

ZÎZNASE

bilgelik sevgisi...bilgi aşkı

Sema'nın İzleri

Mutlu olmanın izlerini bırakın..

Bir Acayip Mühendis

Her şey Mutlu bir son için...

SEYAHATDELİSİ

Seyahat delisi bir çiftin hatıra defteri...

BİLGİSAYAR VE YAZILIM

Bilgisayar ve Yazılım Dünyasına Ait her şey

ARTHROTEC MEDİKAL SİSTEMLER

'SİNGJOİNT, HYDROGEM, TIBBI ALETLER, TÜMÖR CERRAHİSİ

%d Bloggern gefällt das: