12.8 C
Hamburg
Mittwoch, Oktober 21, 2020
Start Home Orhan Kemal: Murtaza

Orhan Kemal: Murtaza

Orhan Kemal: Murtaza

Bekçilik yapan Murtaza cumhuriyetin ilk kurulduğu yıllarda uluslararası anlaşmalar gereği Yunanistan´dan gelen bir göçmendir. Dayısı Balkan Harbi´nde hayatını kaybetmiş onun gözünde yiğit bir Kolağası, şehit ve örnek alınması gereken büyük bir insandır. Tam bir kanun adamıdır Murtaza´nın kendisi. Gelmiş geçmiş tanınan en Doğrucu Davut´tan da doğrucudur. Dayısı gibi vatanperverdir. Oldukça idealist bir tablo çizse de amirlerine, kendisinden yukarıdakilere, zenginlere karşı köleyi, evet efendimciyi, kendisinden zayıfa ise zalimi oynar. Görev aşkı ve sadakati ile mahalleliye kan kusturur. Milletin gece evinde ne zaman ışıklarını söndürüp yatmalarına karışacak kadar ileri vazife bilinciyle yüklüdür.

Her ne kadar böylesi tiplerin bugün günlük yaşamımızda ne kadar var olduklarını ya da artık kaldığını tartışsak bile geçen yüzyılın ilk yarısındaki memleket manzaralarından biridir Murtaza, yani etiyle kemiğiyle capacanlı bir edebiyat klasiği. Hırsızlara, yankesicilere, yerlere tükürenlere, çimenlere basanlara, kedilere, sarhoşlara, haksız kazanç sağlayanlara, çevreye rahatsızlık verenlere, gece geç yatanlara karşı amansız bir savaş verir. Okurken adeta bir karikatürün veya çizgi roman kahramanlarından birinin sayfaların arasından çıkıp hayatımıza girdiği izlenimini ediniriz.

murtaza.jpg
Akile Hala´nın bulduğu biriyle evlenir, kısa sürede bir oğlu olur. Adını Hasan koyar. Çocuk büyüyünce dayısı Hasan Bey gibi olsun, askeri okullara gitsin ister. Sonra kız çocukları Firdevs, Cemile ve Zehra doğar. Murtaza yılmaz ikinci bir oğul daha ister. Çünkü ilk oğlu askeri değil sanat okuluna kapağı atmıştır. Sanatçı ruhlu olması yetmez gibi bir de futbola merak salmıştır oğlu. O yüzden ikinci oğlu dayısı Kolağası Hasan Bey gibi olacaktır, zira kız halaya oğlan dayıya çekmektedir. Sonunda bir Hasan daha doğar.

Bu arada Murtaza mahalleye kelimenin gerçek anlamıyla vazife aslanlığından dolayı kan kusturmaktadır. Öfkeli kalabalığın sayısı mahallede her geçen gün biraz daha artar. Mahalledeki karakolun komserinden iş çıkamayacağını anlayan mahalleli Zinnur Amca´nın öncülüğünde Emniyet Müdürü´ne kalabalıkça gidip Murtaza´yı şikayet ederler. Müdür onlara ve anlattıklarına pek inanmaz. Şikayetçiler gittikten sonra şehrin ünlü dokuma fabrikalarından birinin Fen Müdürü Kamüran Bey, Emniyet Müdürü´nü ziyarete gelir, fabrikanın emniyetinin zayıflığından, bir bekçiye ihtiyacı olduğundan yakınır. Müdürün aklına hemen Murtaza gelir. Ve Murtaza mahalleden alınıp fabrikaya yerleştirilir.

Murtaza´nın bu seferki kurbanları işlerini gevşeten yada savsaklayan fabrikanın işçileridir. Fen Müdürü ona tam yetki vermiştir, ondaki görev aşkı ve bilincini gören müdür ondan iyisini bulamayacağını çok iyi bilmektedir. Murtaza fabrikanın bozuk düzenini düzeltir. Fabrika da çalışan ve işlerinin başında uyuklayan kızını hastanelik edecek kadar gözü görev aşkıyla doludur Murtaza´nın. Kızı sonra aldığı darbeden dolayı hayatını yiterecektir. Yoksulluğunu görmeye ama hiç niyeti yoktur, o kadar çocuğu ile verdiği yaşam kavgasında gerçeğine yabancılaşmış, vazife tutkusu onu köleleştirmiştir. Ama oğlu ikinci Hasan mahallede hırsızlık yaparken yakalanır ve onu gerçek yaşama çağırır.

Trajikomik romanın yerli Don Kişot´u Murtaza hala yıkılmaz mahkemede, büyük adam takılır. Üç bölümden oluşan romanın diğer belli başlı kahramanlarından bir kaçıda Kontrol Nuh, Azgın Ağa, Sarı İbrahim, Kapıcı Ferhat´tır. Orhan Kemal´in belki üzerinde en uzun çalıştığı eseri 1968 yıllarında yazılmış. Ama bu halinin romanın ilk versiyonu olmadığı kesin.

 

31.01.2012

Vorheriger ArtikelBen Öldükçe Yaşarım
Nächster ArtikelAlpha (Alfa Kurt)

Anzeigen

-Advertisment -

Most Popular

Kahramanmaraş Ticaret ve Sanayi Odası bin fidan bağışladı

Kahramanmaraş Ticaret ve Sanayi Odası (KMTSO), "Yarına nefes ol" kampanyası kapsamında, Kahramanmaraş Orman Bölge Müdürlüğüne bin fidan bağışında bulundu. KMTSO, geçtiğimiz hafta çıkan orman yangınlarında...

Şanlıurfa’da „en lezzetli isot“ yarışması yapıldı

Şanlıurfa'da kadınlar tarafından hazırlanan en lezzetli isotu belirlemek amacıyla yarışma yapıldı. Büyükşehir Belediyesince, Vali Kemalettin Gazezoğlu Kültür Merkezi'nde "Dünyanın En Lezzetli Acısı Urfa İsotu" sloganıyla...

„Almanya Otomotiv Dijital Sektörel Ticaret Heyeti“ programı gerçekleştirildi

Türkiye'nin Berlin Büyükelçisi Ali Kemal Aydın, pandeminin, dünyanın 4. büyük otomotiv üreticisi olan Alman otomotiv endüstrisini arz ve talep şoklarıyla vurduğunu belirterek, "Almanya'da ağustos-eylül...

Coronakrise: EU-weites System zum Austausch von nationalen Warn-Apps startet

Nach einer erfolgreichen Pilotphase geht Montag das EU-weite System für Interoperabilität von Kontaktnachverfolgungs- und Warn-Apps in Betrieb. Es verknüpft eine erste Reihe nationaler Apps...