16.4 C
Hamburg
Donnerstag, September 24, 2020
Start Bücher Mehmed Uzun : Yaşlı Rînd´in Ölümü (Mirina Kalekî Rînd)

Mehmed Uzun : Yaşlı Rînd´in Ölümü (Mirina Kalekî Rînd)

Yaşlı Rînd´in Ölümü, Mehmet Uzun´un 1987 yılında Kürtçe yazdığı, yayınlanan ikinci romanı. Romanı Kürtçeden Türkçeye Ali Osman Ölmez çevirmiş. Kitap ancak 2004 yılında İstanbul´da ilk defa basılabilmiş. Sanıyorum şimdilerde beşinci baskısına hazırlanıyordur. Demek ki diasporada yazılan bir eserin gerçek ya da daha kapsamlı okuyucularını, yorumcularını, hayran ve tiryakilerini bulması bazen sanıldığından da uzun yıllara sarkabiliyormuş. Hele hele yazar bir Kürt olursa, roman olursa, romanın kahramanı bir Kürt olur ise eğer bu çok daha uzun yılların araya girmesine gerekçe olabiliyor. Edebiyatta günü birlikçi bir zihniyet, populizm uzak ve yabancı kavramlar.

Roman Serdar Azad´ın Kürdistan topraklarını zifiri zulüm karanlığının çöktüğü bir kesitte bir kelek ile terk edip sınırı saatler süren bir yürüyüşten sonra aştıktan sonra Avrupa´ya dahası İsveç´e gitmek, kaçmak için hazırlıklar yaptığı bir evrede bir tesadüf sonucu tanıştığı Yaşlı Rînd´e seslenişi ile başlar. Sürekli bir vicdan hesaplaşması gibidir anlatılanlar, hep zorunlu ve zaruri bir açıklamaymışcasına, birbirine bağlı yanıtlar silsilesidir dile getirilenler. Derin otobiyografik izler taşır anlatılanlar yazarın kendi hayat öyküsünden. O yüzden yazarın en kişisel romanı adlandırmasını almıştır.

Sınırı geçtiğinde Serdar Azad ile yanındaki dostu en yakın köye giderler. Mevsim sonbahardır. Ve o akşam Serdar Azad Yaşli Rînd ile karşılaşır, ilk sohbetleri güneş üzerindedir. İlerleyen zaman, saatler, gün ve anlar ilk başlardaki sorunlu tanışma ve muhabbet yerini farklı sohbetlere bırakır ve yeni tanıştığı usta kavalcı Yaşlı Rînd´in Serdar Azad´a alışılmışın ötesinde bambaşka biri olduğunu, oradaki sıradan köylülerden ve yerlilerden apayrı biri olduğunu konuşmalarıyla, anlatımlarıyla, ifade tarzı ve açıklamalarıyla, müziği ve çalgısı ile kanıtlar. Serdar Azad´ın Yaşlı Rînd´e hitabı, adeta edebi bir mektup gibidir anlatılanlar, yine devam eder. Ona Stockholm´u anlatır uzun, detaylı, usta bir doygunlukla.

Rînd şairdir, saygındır, kalenderdir, serseri ruhlu, gerçeği arayan bazende bulan tasavvuf ustasıdır, Mâsiva ana hedeftir. Tarihteki en büyük üstatları Ömer Hayyam ile Hâfız-ı Şîrâzî´dirler. İki yıl sonra Serdar Azad geri döner, Yaşlı Rînd´i inceler, dinler, ilkinden daha derin sohbetlere dalar. Eserde Mehmet Uzun´un ilk sürgün anlarını, yıllarını, hislerini, hüznünü engin Kürdistani gözlemlerini, umut ve heyecanlarını görürüz. Şiirseldir Uzun´un dili. İnsanı meraka, coşkuya, bilginin açlığını giderme ihtiyacının kaçınılmaz zorunluluğuna boğar.

Tanışma derinleşir, Serdar Azad rindliğin ne olduğunu araştırır öğrenir, bu gizem dolu Yaşlı Rînd´den de ayrıca öğrenir. Ama okuyucusuna anlatmaz, kabaca şöyle bir değinir. Rîndlik özünde Kürdün edebiyatının kökü, kaynağı, damarıdır, aynı karşıtı Zahidlik gibi. Bunları bilen bilir, yada bilmelidir. Öğrenmek isteyen, araştırmak isteyen, sevgiye, bilgiye, öğrenmeye, edebiyata aç insanların peşlerinden koşup zihinsel açlıklarını giderebilecekleri ufak denilemeyecek yanıtlardır.

Bazen kısa yaşamın garip tesadüfleri sonucu belki bir yazgının önceden çizilmiş hatları ve senaryosunun ürünü de olabilir, hayatımızın belirli bir evresinde karşımıza çıkan biri bir bütün olarak geçmişimiz ve geleceğimiz arasında heybetli bir köprüymüşcesine dururlar. Bize yaşamı, bizi, kendimizi, dünyayı, ölümü gösterir, aynadaymışcasına yansıtır, belleğimize kazırlar. Yaşamımıza büyük anlamlar yükler, yanıtını henüz bulamadığımız arayışlarımıza bilip önceden kestiremeyeceğimiz karşılık sunarlar. Ve o an gerçeği, mutluluğu, yaşamın sırrını yakalamış gibi oluruz. Böylesi anlar, böylesi şahıslar ve olaylarla tanışmak, karşılaşmak galiba ayrı bir şans işi. Yaşlı Rînd Serdar Azad aracılığıyla ölürken bile ölümsüzlüğe uğurlanır.

2008

Vorheriger ArtikelThe New Daughter
Nächster ArtikelSevinç Gözyaşları

Anzeigen

-Advertisment -

Most Popular

Bundesregierung würdigt Vorreiter nachhaltiger Unternehmensführung

Bundesminister Hubertus Heil und Staatssekretär Björn Böhning verkünden CSR-Preisträger 2020 Die Gewinner des CSR-Preises der Bundesregierung 2020 stehen fest. Bundesarbeitsminister Hubertus Heil und Staatssekretär Björn...

Herbsturlaub in Südtirol: Wandern und Genießen zwischen alpinen Welten und mediterranem Flair

Dertour bietet ein großes Herbst-Angebot an Unterkünften jeder Kategorie Sonnige Täler voller Apfelbäume und Weinreben, umgeben von den schroffen, markanten Gipfeln der Dolomiten: Südtirol ist...

Kommission aktualisiert Grenzwerte für drei krebserregende Chemikalien am Arbeitsplatz

Die Kommission hat heute die Grenzwerte für die Exposition gegenüber krebserzeugenden Chemikalien am Arbeitsplatz aktualisiert. Die Grenzwerte für drei Stoffe (Acrylnitril (neuer Grenzwert); Nickelverbindungen...

Serie A’da Roma’ya hükmen mağlubiyet cezası

Serie A'nın ilk hafta maçında bir oyuncusunun yaşını maç esame listesine yanlış bildiren Roma, Hellas Verona maçında 3-0 yenik sayıldı. İtalya Birinci Futbol Ligi...