13.7 C
Hamburg
Donnerstag, Oktober 22, 2020
Start Bücher Muzaffer Oruçoğlu: Uçurum Geyikleri

Muzaffer Oruçoğlu: Uçurum Geyikleri

“Uçurum Geyikleri” radikal solun tek romancısı, çalışkan ve üretken kalem Muzaffer Oruçoğlu’nun 2000 yılında yayınlanan bir romanı. İsviçreli enternasyonalist devrimci Anna Barbara Kistler’in hayatının anlatılması üzerine hazırlanmış bu roman. Avrupalı bir beyaz kadının Dersim dağlarında mücadele eden insanlara katılması, örgütsel ilişkilere nasıl ve nerede başladığı, en önemlisi de neden başladığı heyecanlı ve sürükleyici bir üslupla anlatılıyor. Anna Barbara memlekete gidiyor, geliyor, polise düşüyor, işkence görüyor, direniyor, cezaevine düşüyor, çıkıyor, geri memleketine oradan da dağlara vuruyor kendini. Silahlı bir çatışmada yaralanıyor bir süre sonrada hayatını yitiriyor.

Roman başlı başına onun hayatı, biyografisi üzerine şekillense daha ilginç olabilirdi. Birden çok kırılmalar var romanda. Dersim halkının palavralarını toplayıp yetkin bir dengbej gibi ustalıkla aktaran yazar, yörenin aşırı abartılı tarihini Hititlerden başlamak üzere bölümlere serpiştirmiş. Ki başlı başına Dersim’in tarihiyle ilgili bir roman daha başarılı hatta edebi olabilirdi. Anlatı arap saçına dönmüş. Bir destanlardan, efsanelerden, kurgusal tarihten örnekleme bir Barbara’nın hayatından kesitler verilmesi gerekirken herhangi bir editörün elinden geçmediği belli roman bir çok yerde keyfiyete uğramış.

Oruçoğlu, dava arkadaşlarını anlatırken onları romanlaştırmaya çalışması başarısızlığa mahkumdur. Biyografiler varken romanda birilerinin hayatını anlatmak hele hele gerçeğe sadık kalarak anlatmak başına bela almak gibi bir şeydir. O çalışmanın adına da romandan başka her şey denilebilir. Kaldı ki ortada örgütlü biri olunca dava arkadaşlarının hele hele bizim ki gibi bir memlekette yazarına doğal, olması gereken, edebi özgürlükler verebileceklerini sanmak saflık olur. Romana müdahale olursa böyle olur, yayınevi istediği bölümü istediği yere koyar, eser çıkar, komiser çavuşun birinin o gün karın ağrısı varsa kitabı sattırmaz, zaten satılsa telif partinindir, günlerce, aylarca verilen emek yazarın romandaki bir tabiri ile “parti katırı” için doğal sayılmalıdır. Aslında sayılmamalıdır, emeğe saygı bunun neresinde?

“Uçurum Geyikleri” yıllardır ısrarla ve tek başıma savunduğum edebiyatçı edebiyatını, politikacı siyasetini yapmalıdır tezine güzel bir başka örnek. Bir koltukta iki karpuz taşımaya çalışan yazar romanı elinden düşürmüş. Siyasetin hangi yelpazesinde olunursa olunsun bu budur. Siyaset edebiyatın konularından sadece biridir.

Barbara’nın anlatılmasında akıcılığı kıran Dersim tarihini, efsanelerini, mitlerini yansıtan tablolar her okurun anlayıp kavrayabileceği boyutlarda da değiller. Olup biteni, anlatılanları kavramak için romanı bıkıp usanmadan sonuna kadar okumak gerekiyor. Eser bitince şu sorular kafanıza takılabilir, Barbara’nın siyasi görüşlerinin yanı sıra büyük dahası kırık aşkının kavgaya katılmasında hiç mi rolu yoktu? Varsa bu yanı neden bu kadar zayıf? Barbara Dersimliler hakkında ne düşünürdü? Sonra Hititlerden başlayıp tarihin hemen her evresinde o topraklarda at koşturanların, istilacıların, yağmacıların, tecavüzcülerin anlatısıyla ne denilmek isteniyor? Bu anlatıları roman kalıpları içerisinde nereye yerleştireceğiz? Yaratılan figürlerle bağı ne? Kahramanlar gerçek olduğuna göre tarihi anlatıları kaplayan metinlerin dışında neresi kurgu?

Sorular, irdeledikçe çoğalıp rahatsızlık vermeye devam edeceklerinden burada bırakmalı. Muzaffer Oruçoğlu kalemi ne kadar güçlü olursa olsun, talimatlarla roman yazılamayacağını bilen biri olmalı. Romanda övülebilecek tek yan Dersim’e dair anlatıların yarı gerçek, yarı abartı, bolca palavra hatta yarı geyiklik malzemeler türünden dahi olsa yazıya dökülmesidir. Gelecekte yöreyi araştıranlara değerli bilgiler sunmasa dahi, gizli ve güçlü bir dengbej çizgisini yansıtmaktadır.

21.05.2012

Vorheriger ArtikelÖmer Muhtar Çöl Aslanı
Nächster ArtikelAt Hırsızı

Anzeigen

-Advertisment -

Most Popular

Sinema destekleri için başvuru ve değerlendirme tarihleri açıklandı

Kültür ve Turizm Bakanlığınca, 2021'de verilecek sinema destekleri için başvuru ve değerlendirme tarihleri açıklandı. Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamaya göre, Sinema Filmlerinin Değerlendirilmesi ve Sınıflandırılması ile...

Natur pur jetzt in Namibia genießen

Endlich können Urlauber Namibia als eines der wenigen Ziele in Afrika wieder bereisen. Gerade Social Distancing ist im „Land der Wüsten“ bestens möglich –...

Herbalife Nutrition Kadınlar Basketbol Süper Ligi

ÇBK Mersin Yenişehir Belediyespor: 76 - Çankaya Üniversitesi: 67 Salon: Servet Tazegül Hakemler: Kaan Büyükçil, Emre Şimşek, Anıl Veziroğlu ÇBK Mersin Yenişehir Belediyespor: Manolya Kurtulmuş 16, Gökşen...

Beim HFV wurden die 2. Runden bei den B-Mädchen, Frauen, und Herren ausgelost

Die Auslosung der 2. Runde im LOTTO-Pokal für die B-Mädchen, Frauen und Herren erfolgte am Mittwoch, 21.10.2020, 16:00 Uhr, beim Hamburger Fußball-Verband und wurde...