11.4 C
Hamburg
Sonntag, September 27, 2020
Start Bücher Vedat Türkali: Mavi Karanlık

Vedat Türkali: Mavi Karanlık

“Mavi Karanlık” bir 12 Eylül romanı olarak kayıtlarda. Öyle bir iddiası gerçekten de var, bu dönemin romanları arasında orada burada konuyla ilgilenenlerin karşısına çıkıyor. Bu anlamda öylesi bir beklentiyle eleştirilmesi kaçınılmaz olmalı. Yazarının kendisini komünist diye tanımlaması eserini siyasi bir roman, devrimci bir çalışma yampaya yetmeyebiliyor. Roman bunun kanıtı olmasına rağmen yine de olumlamak oldukça zoraki ve suni. Zira solun romancısı yok, ya da yok denecek kadar az, olan bazılarıda tatlı su solcuları. O yüzden elimizdekilerin en iyisiyle yetinmek zorunda kalıyoruz.

Yazarın kahramanları o dönemi ya Bodrum’da karşılıyorlar, ya da oraya sığınıyorlar düpedüz. Üç beş akademisyen, oradan buradan mezun olmuş üniversiteli Nergis, Korhan, Özgür, Muhtar, Reha, Fatoş ve irili ufaklı ana ve ara figürlerinin birbirinden ayırtedilmesi kolay olmayan şahıslar dizisi. 12 Eylül denilince en son akla gelmesi gereken insanlar komünist bir romancının ilk aklına gelenler oluyor. İşçi köylü hak getire. Aydın dediği birkaç apolitik, ya da yarı politik cahili cüheyla takımı yutturulmaya çalışılanlar. Orta sınıfa ait, politikleşmişlikleri tartışılacak ilginç ama yetersiz, siyasi anlamda dolgunluğa ve doygunluğa uzak tiplemeler. Hatta keskin ifadelerle, yaşam tarzlarına bakılırsa hangi rejim başta olursa olsun onlara ne dedirdebilecek olaylar kurgusu.

Kahramanlar klasik anlamda artık rahatsızlık veren derecede klişeleşmiş biçimde yiyip içen, memleket sorunlarını içkili maslarda çözen tiplemelerdir. İçlerinden bir Özgür örgüt adamıdır. Ne kadrodur o da bilinmez. Polise alınıp işkence görmesinden anlamamız şarttır. Eser 1982 yılında yazılmış, o yıllarda Bodrum’da yaşayan daha çok kaçan, etliye sütlüye karışmayan tali olmasa da mavi su devrimcileri denilebilecek gariban tiplemelerle bir 12 Eylül romanı yazabileceğini yazarın iddia etmesi oldukça cüretkar. Romanda bilinen ritm, heyecan, devingenlik, akıcılığın olmaması cabası. Bol bol cömert diyaloglar var. Hemen her konuda akla gelen, hemen her yere gelişi güzel serpiştirilmiş geyikler var. Neresi politik bu romanın diye okur olarak insanın sorası geliyor. O yılların dişe diş verilen çetin direnişlerinin emaresi yok.

Romanın kalıplarını zorlaması bir yana siyasal bir roman için her türlü yetkinliğe ve doygunluğa uzak bir çalışma. Halktan, işçi sınıfından, köylülerden, örgüt veya partiden, ki herhangi bir siyasal romanda bunların en azından birkaçı olmak zorunda, sıradan 12 Eylül romanında olmak zorunda olan materyaller neredeyse hiç yok. İdam yok, gözaltında ölüm yok, kayıplar yok, yargısız infazlar yok, mahkemlerde ülke tarihine geçmiş şanlı yargılayan savunmalar yok, cuntanın nasıl geldiği, o zamanın tanıklığı oldukça silik salt bir tatil yeri üzerinden ancak bu kadar verilebilir dedirten cinsinden gözebatan bir cılızlık bolca var. Yazarı dev bir kalem olunca insan daha bir hayal kırıklığına uğruyor.

Kahramanların faşistlerce dövülmesi ki bunu bile söyleyemiyor yazar, tehdit edilmesi, bir diğerinin gözaltına alınıp işkence görmesi, ortada iki derede bir arada yarı politik bir kadının aşkı romanı kurtarmaya yetmiyor. Tam da bu yüzden 12 Eylül romanının hala yazılmadığı tezi gerçekliğini koruyor. Zamanın tanıklığına dair romanda güçlü hemen Hiçbir söylem yok. İşkence başlı başına yetmiyor.

Kısaca “Mavi Karanlık” kesinlikle bir 12 Eylül romanı olmayacak kadar 12 Eylül gerçeğine uzak bir çalışma.

2011

Anzeigen

-Advertisment -

Most Popular

Robotik-Unternehmen aus Deutschland erhält Darlehen über EU-Investitionsoffensive

Die Europäische Investitionsbank (EIB) stellt dem deutschen Unternehmen Magazino im Rahmen einer Finanzierungsrunde ein Darlehen von bis zu 12 Mio. Euro zur Verfügung. Das...

Rönesans’ın Rusya’daki projesine yeni ödül

Moskova'nın iş ve yaşam merkezini buluşturan Moscow City'de hayata geçirilen Neva Towers, CRE All-Russia Awards 2020’de, En İyi Karma Proje ve Yılın En İyi...

ADAC Ambulanz-Service bringt Patienten sicher nach Hause

Internationale Herausforderungen in Zeiten der weltweiten Pandemie/ Unterstützung bei medizinischen Notfällen Bei Landung eines ADAC Krankenrücktransportes wurde das Team auf dem Airport Shijiazhuang (China) unter...

Uğur Okulları’ndan kitap okuma etkinliği

Kitap Benim projesi kapsamında her gün okullarda ve uzaktan eğitim kapsamında evlerde 20 dakika serbest okuma saati düzenleyen Uğur Okulları, toplumda okuma farkındalığı oluşturmak...